Açıklama/Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar:

Genelge no: 2010/34

Bilindiği üzere, 4458 sayılı Gümrük Kanunun 28/c maddesinde ithal eşyasının satışıyla ilgili olarak bir finansman anlaşması uyarınca alıcı tarafından üstlenilen faiz giderlerinin, eşyanın fiilen ödenen veya ödenecek fiyatından ayırt edilebilmesi koşuyla gümrük kıymetine dahil edilmeyeceği hüküm altına alınmıştır. Konuya ilişkin olarak yayımlanan 2009/11 sayılı Genelge ile de yukarıda belirtilen finansman anlaşmalarında genel olarak bulunması gereken bilgiler açıklanmıştır.

Ancak gümrük idarelerinde yaşanılan sıkıntılar üzerine Gümrük Müsteşarlığınca (Gümrükler Genel Müdürlüğü) yayımlanan 2010/34 sayılı Genelge’de konuya ilişkin Avrupa Birliği uygulamalarının araştırıldığı ve bu kapsamda, AB Komisyonundan alınan 13.01.2010 tarih ve 5853 sayılı yazıda;

• AB'nin gümrük idareleri ya da beyan sahipleri için finansman anlaşmasının beyanı için bir zorunluluk getirmediği ancak kanun gereği finansman anlaşmasının yazılı olmasının gerektiği ve alıcının, talep edilmesi halinde, eşyanın gerçekten ödenen veya ödenecek fiyat olarak beyan edilen fiyat üzerinden satıldığını ve tespit edilen faiz oranının finansman anlaşmasının yapıldığı ülke ve tarih göz önüne alındığında benzer ticari muamelelerdeki oranları asmadığını ispat etmesinin gerektiği,

• Avrupa Toplulukları Adalet Divanı C21/91 sayılı kararının 17 nci paragrafında, "eşyanın satıcısı tarafından alıcısına sonradan ödeme yapabilmesi için izin verilmesi durumunda yapılacak ertelenmiş ödemenin kural olarak bir 'finansman anlaşması' niteliğinde olduğu" nun ifade edildiği; paragraf 18 ve 19 da ise; aksine bir hüküm olmadığı sürece, satıcının ödeme yapması için alıcıya belli bir zaman tanıması ve sonuç olarak ertelenmiş ödeme yapılabileceği hususunun alıcı tarafından kabul edilmesi halinde, 1495/80 sayılı Tüzüğün 3 üncü maddesi gereği bu durumun "finansman anlaşması" sayılacağı, bu bağlamda ertelenmiş ödemenin, satış anlaşması dışında, alıcı ile satıcı arasından belli bir özel anlaşmaya konu olması gerekmediğinin,

 ifade edildiği belirtilmektedir.

Söz konusu genelge ile ayrıca yukarıda yapılan açıklamalar ışığında 4458 sayılı Gümrük Kanununun 28/c maddesi ile AB Gümrük Kanununun 33/1-c maddeleri aynı içerikte olduğundan aynı şekilde yorumlanmaları gerektiği ve satış sözleşmesinde satıcının alıcıya sonradan ödeme yapma imkânı tanıması durumunda söz konusu sözleşmenin, Gümrük Kanununun 28 inci maddesinin (c) bendinde belirtilen “finansman anlaşması” sayılarak eşyanın fiilen ödenen veya ödenecek fiyatından ayırt edilebilmesi koşuyla gümrük kıymetine dahil edilmeyeceği hüküm altına alınmıştır.